Η Γνωσιακή-Συμπεριφορική ψυχοθεραπευτική προσέγγιση σε συνδυασμό με κλινική ύπνωση
Η Γνωσιακή-Συμπεριφορική θεραπευτική διαδικασία αποτελεί άριστο υπόβαθρο για την εφαρμογή της θεραπευτικής ύπνωσης. Ο θεραπευόμενος δουλεύει μαζί με τον θεραπευτή για να αναγνωρίσει και να κατανοήσει τα προβλήματα που βιώνει με βάση τη σχέση που υπάρχει ανάμεσα στις σκέψεις, τα συναισθήματα το σώμα και τη συμπεριφορά του. Η Γνωσιακή-Συμπεριφορική ψυχοθεραπεία συνήθως εστιάζει στις δυσκολίες του εδώ και τώρα και βασίζεται στην ανάπτυξη μιας κοινής άποψης ανάμεσα στον θεραπευτή και τον θεραπευόμενο για τις δυσκολίες του θεραπευόμενου. Η διαδικασία αυτή οδηγεί στον καθορισμό των προσωπικών και άμεσων στόχων και στρατηγικών στη θεραπεία, κάτι το οποίο συνεχώς παρακολουθείται και αξιολογείται.
Η Γνωσιακή θεραπευτική διαδικασία βοηθά το άτομο να αποκτήσει ενσυνειδητότητα στη συμπεριφορά του, να επανεξετάσει τους τρόπους που αντιδρά και συμπεριφέρεται και την πρόσβαση του στη καθημερινότητα του, μέσω διορθωμένου τρόπου σκέψης, να κατανοήσει γνωστικές διαστρεβλώσεις του, να αποκτήσει το δυνατόν ρεαλιστική σκέψη ώστε να οδηγηθεί σε υψηλότερο επίπεδο ευημερίας, μέσα από επαναπροσδιορισμό των αντιδράσεων του στα ερεθίσματα του περιβάλλοντος, ώστε να λειτουργεί υγιώς υπέρ του εαυτού του σε προσωπικό, κοινωνικό, επαγγελματικό επίπεδο. Ο Γνωσιακός θεραπευτής έχει ένα μεγάλο φάσμα εργαλείων στην διάθεση του (ημερολόγια, τεχνικές), ώστε να οδηγήσει και να επιβλέψει τον θεραπευμένο του στη διαδρομή του προς την ενσυνειδητότητα και την ρεαλιστική αντιμετώπιση των θεμάτων της ζωής του.
Εδώ όμως πιθανά εμφανίζονται κάποια στεγανά! Κάποια «απόρθητα κάστρα» που δρουν υποβολιμαία στην συμπεριφορά μας και στις αντιδράσεις μας και που αυτά συνδέονται με τα πρώιμα κωδικοποιημένα συναισθήματα. Ο συνειδητός νους αν και μπορεί να κατανοήσει συχνά, έχει εντούτοις ανεπάρκεια να ενστερνιστεί σε βαθύτερο επίπεδο σημαντικές αλλαγές στη συμπεριφορά του ατόμου. Τέτοιες αλλαγές για να επιτύχουν θα πρέπει να ενσωματωθούν στον βαθύτερο νου – στο υποσυνείδητο. Εδώ έρχεται η μεγάλη προσφορά της θεραπευτικής ύπνωσης. Έχοντας τώρα το άτομο αποκτήσει ενσυνειδητότητα και ωριμότητα, μέσω των τεχνικών και των διαδικασιών της ΓΣΘ, έχει δημιουργηθεί το υπόβαθρο να προχωρήσει η θεραπεία βαθύτερα, με τις μεθόδους της θεραπευτικής ύπνωσης. Η θεραπευτική ύπνωση βοηθά σημαντικά το άτομο να αναγνωρίσει πρώιμα κωδικοποιημένα συναισθήματα που υποβόσκουν αποφασιστικά στην συμπεριφορά του και που χαρακτήρισαν και χαρακτηρίζουν συμπεριφορές του στην πορεία της ζωής του, αρχής γενομένης από το πρώιμο στάδιο της ζωής του, που με ένα τυχαιοποιημένο τρόπο δημιουργήθηκαν (ίσως όχι τόσο τυχαία αλλά και σε σχέση με τον βασικό χαρακτήρα του ατόμου -κληρονομικός κοινωνικός παράγοντας) να κατανοήσει σε βαθύτερο επίπεδο ότι αυτά κάποτε δημιουργήθηκαν στον βρεφικο-παιδικο ανεπεξέργαστο νου, σαν αντίδραση στα βιώματα του τότε, αλλά πλέον είναι ανεπίκαιρα, μη ρεαλιστικά και ως εκ τούτου βλαπτικά! Έρχεται λοιπόν το άτομο μέσω τόσο της ΓΣΘ και της ΘΥ να καθετοποίησή τη μνήμη του, να απαλλαγεί από άχρηστα πλέον, ανεπιθύμητα, παρελθοντικά βιώματα και αντιδράσεις και μέσω της ενσυνειδητότητας να αντιμετωπίσει τη ζωή του με ρεαλιστικό επίκαιρο και θετικό τρόπο στην πορεία για την ευημερία του.
Θεραπευτική Ύπνωση
Προλεκτικό στάδιο ορίζεται το στάδιο της γλωσσικής ανάπτυξης από την πρώτη κραυγή του νεογέννητου μέχρι την έκφραση των πρώτων λέξεων. Σε αυτό το στάδιο υπάρχει μια έντονη αλληλεπίδραση του βρέφους με το εγγύτερο περιβάλλον. Το βρέφος αρχίζει να αντιλαμβάνεται τη δύναμη του λόγου. Σε αυτό το στάδιο της ζωής και μέχρι την ηλικία των 4-5, ο βρεφικός εγκέφαλος λειτουργεί κυρίαρχα με την αμυγδαλή (κέντρο των συναισθημάτων, κέντρο του φόβου), ενώ ο ιππόκαμπος (κέντρο της σκέψης) δεν είναι ακόμα ανεπτυγμένος, άρα δεν έχουν δημιουργηθεί στον εγκέφαλο γνωσιακές δομές και μηχανισμοί σκέψης, με αποτέλεσμα το βρέφος να δρα κυρίαρχα αισθητηριακά και σε δεύτερο επίπεδο συναισθηματικά. Ο βρεφικός εαυτός βιώνει λοιπόν τα διάφορα ερεθίσματα, ανεπεξέργαστα, εφόσον δεν είναι ανεπτυγμένη η γνωστική λειτουργία, η σκέψη, έτσι ώστε το άτομο να επεξεργαστεί τα διαφορά ερεθίσματα και να διαφοροποιήσει-ελέγξει τις αντιδράσεις το σε αυτά με τη χρήση της λογικής. Στο στάδιο αυτό είναι χαρακτηριστικό ότι δεν υπάρχει φάσμα άνεσης - δυσφορίας στα βιώματα από τα ερεθίσματα του περιβάλλοντος.
Ο βρεφικός εαυτός βιώνει, είτε απόλυτη ευχαρίστηση, είτε απόλυτη δυσφορία (δεν υπάρχει ενδιάμεση βιωματική αίσθηση). Τα βιώματα του βρεφικού εαυτού κατά συνέπεια, κωδικοποιούνται με ολικό τρόπο, συγκινησιακά, ανεπεξέργαστα, αισθητηριακά, έντονα και αφιλτράριστα, αναξιολόγητα, λόγω του μη ανεπτυγμένου λογικού νου! Έτσι σαν αντίδραση διαφόρων βιωματικών ερεθισμάτων διάφορα βασικά συναισθήματα γίνονται κυρίαρχα στην προσωπικότητα του ατόμου και επικρατούν στην συμπεριφορά του και στην διαχείριση των βιωμάτων του και στην ενήλικη ζωή. Tα συναισθήματα αυτά ενσωματώνονται στην προσωπικότητα του ατόμου και δημιουργούν υπόστρωμα στην διαχείριση των βιωμάτων του με ακούσιο τρόπο, εφόσον δημιουργήθηκαν σε πρώιμη φάση της ζωής, ανεξέλεγκτα από τον ανύπαρκτο ή/και ανεπαρκή τότε, λογικό νου, εφόσον δεν υπήρχε τότε η δυνατότητα γνωστικής επεξεργασίας. Έτσι αποτελούν βασικό υπόστρωμα της συμπεριφοράς του ατόμου και της διαχείρισης της ζωή του διαχρονικά.
Το κωδικοποιημένο συναίσθημα είναι καταγεγραμμένο στο υποσυνείδητο και η γνώση της ύπαρξης του είναι πολύ δύσκολο να κατανοηθεί σε συνειδητό επίπεδο. Πρόσβαση στο υποσυνείδητο (που είναι η ολική αποθήκη καταγραφής όλων των πληροφοριών, βιωμάτων, συναισθημάτων, αισθήσεων, εμπειριών, μνημών), με αποτελεσματικό τρόπο, έχει δειχθεί ότι προσφέρει η ύπνωση. Το αισθητηριακό υλικό είναι εξαιρετικά δύσκολο να προσεγγιστεί διαλεκτικά. Η διαλεκτική θεραπεία είναι μια οπωσδήποτε ιδιαίτερα χρονοβόρα διαδικασία, αβέβαιου αποτελέσματος. Ο συνειδητός νους αναδομείται σχετικά εύκολα, ενώ ο υποσυνείδητος νους είναι εξαιρετικά δύσκολο να αναδομηθεί, και σχεδόν αδύνατον μέσω συνειδητών νοητικών διαδικασιών. Ο συνειδητός νους προβάλει ιδιαίτερα ισχυρές αντιδράσεις στην κατανόηση του αυθεντικού εαυτού (προβάλει ισχυρά εμπόδια βάσει των αξιακών αρχών του, των ηθικών κανόνων, της λογοκρισίας που είναι χαρακτηριστικό της σκέψης κλπ.). Η ύπνωση προσφέρει πρόσβαση στην ολική μνήμη (συναισθηματική και αισθητηριακή).